
«Θα τα καταφέρω». Ο Ματίν Τζούγια το επαναλαμβάνει όταν μιλά για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει στο ξεκίνημα της φοιτητικής του ζωής στη Θεσσαλονίκη. Έχει ήδη αγωνιστεί πολύ για να φτάσει μέχρι εδώ. Έμαθε ελληνικά, φοίτησε στο Πρότυπο Γυμνάσιο και στο Πρότυπο Λύκειο της Μυτιλήνης, έδωσε δύο φορές Πανελλαδικές και σήμερα είναι φοιτητής Μαιευτικής στο Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος. Εκείνο που ακόμη δεν έχει εξασφαλίσει είναι ένας σταθερός χώρος για να μείνει.
Στα 21 του, χωρίς οικογενειακό στήριγμα στην Ελλάδα και χωρίς αυτή τη στιγμή κανένα εισόδημα, φιλοξενείται προσωρινά από έναν φίλο του, επίσης φοιτητή. Η αίτησή του για δωμάτιο στη φοιτητική εστία, σύμφωνα με όσα μας περιγράφει, απορρίφθηκε επειδή δεν είχε προσκομίσει φορολογική δήλωση των γονέων του και Ε9.
Για έναν νέο που έφτασε στη χώρα ως ασυνόδευτος ανήλικος και μεγάλωσε σε δομή φιλοξενίας, αυτή η απαίτηση γίνεται εμπόδιο στην ίδια τη δυνατότητά του να σπουδάσει. Η προσωπική του διαδρομή δύσκολα αποτυπώνεται στα δικαιολογητικά ενός συνηθισμένου οικογενειακού φακέλου. Χρειάζεται, όμως, να ληφθεί υπόψη.
Το σχολείο έγινε το δικό του σταθερό σημείο
Ο Ματίν έφτασε στη Λέσβο τον Δεκέμβριο του 2018, σε ηλικία μόλις 13 ετών, με μια βάρκα από τα απέναντι παράλια. Είχε φύγει από το Αφγανιστάν και βρισκόταν μόνος σε μια χώρα που δεν γνώριζε.
Στη Μυτιλήνη φιλοξενήθηκε σε δομή ασυνόδευτων ανηλίκων της Ηλιακτίδας. Εκεί άρχισε να χτίζει την καθημερινότητά του, με το σχολείο να αποκτά ξεχωριστή θέση στη ζωή του.
Όπως μας είπε, του άρεσε πολύ να διαβάζει. Με την ελληνική γλώσσα δεν δυσκολεύτηκε ιδιαίτερα και, με το πέρασμα του χρόνου, την έμαθε πολύ καλά. Φοίτησε στο Πρότυπο Γυμνάσιο και στη συνέχεια στο Πρότυπο Λύκειο της Μυτιλήνης, καταβάλλοντας τεράστια προσπάθεια για να προχωρήσει.
Όταν μιλά για εκείνα τα χρόνια, ξεχωρίζει μια φράση του: «Αν μπορούσα, θα ξαναγύριζα στο σχολείο».
Μέσα σε αυτή τη φράση υπάρχει η αγάπη του για τη μάθηση, αλλά και η θέση που απέκτησε το σχολείο στη ζωή ενός παιδιού που χρειάστηκε να μεγαλώσει μακριά από οικογενειακή φροντίδα. Στη Λέσβο βρήκε ανθρώπους που τον στήριξαν και χώρο για να κάνει σχέδια για το μέλλον του.
Δύο φορές Πανελλαδικές, με επιμονή στον στόχο
Η πρώτη του συμμετοχή στις Πανελλαδικές τον οδήγησε στο Τμήμα Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Ο ίδιος, όμως, ήθελε να ακολουθήσει διαφορετική επιστημονική κατεύθυνση και αποφάσισε να προσπαθήσει ξανά.
Προετοιμάστηκε για δεύτερη χρονιά, με σημαντική στήριξη και από το Κοινωνικό Φροντιστήριο. Εθελοντές εκπαιδευτικοί στάθηκαν δίπλα του, προσφέροντας χρόνο και γνώση στην προσπάθειά του. Αυτή τη φορά πέτυχε την εισαγωγή του στη Μαιευτική του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος στη Θεσσαλονίκη.
Η μετάβασή του στη Θεσσαλονίκη είναι το επόμενο βήμα μιας πορείας που στηρίχθηκε σε πολλή προσωπική προσπάθεια. Για να συνεχιστεί, χρειάζονται και ορισμένες στοιχειώδεις προϋποθέσεις.
Μια αίτηση που χρειάζεται να εξεταστεί με βάση την πραγματική του ζωή
Η σημαντικότερη εκκρεμότητα σήμερα είναι η στέγαση. Όπως αναφέρει ο Ματίν, η έλλειψη φορολογικών στοιχείων των γονέων του στάθηκε ο λόγος για τον οποίο δεν έγινε δεκτός στη φοιτητική εστία.
Το ζήτημα που προκύπτει είναι συγκεκριμένο. Πώς εξετάζεται η ανάγκη στέγασης ενός φοιτητή που έφτασε ως ασυνόδευτο παιδί, έζησε σε δομή ανηλίκων και σήμερα δεν έχει ούτε εισόδημα ούτε οικογενειακό στήριγμα στη χώρα;
Η προσωρινή φιλοξενία από έναν φίλο τού προσφέρει μια άμεση διέξοδο. Δεν εξασφαλίζει, όμως, τη σταθερότητα που χρειάζεται για να οργανώσει τις σπουδές και τη δουλειά του.
Οι άνθρωποι της Ηλιακτίδας εξακολουθούν να βρίσκονται σε επαφή μαζί του και, όπως μας ενημέρωσε, του βρήκαν εργασία ως φροντιστή σε δομή της Θεσσαλονίκης. Αναμένεται να ξεκινήσει μέσα στην εβδομάδα. Είναι μια προοπτική που του δίνει τη δυνατότητα να αποκτήσει εισόδημα και να στηριχθεί στις δικές του δυνάμεις. Μέχρι να συμβεί αυτό, όμως, το πρόβλημα της κατοικίας παραμένει.
Ο χώρος που χρειάζεται για να συνεχίσει
Ο Ματίν μιλά με αξιοπρέπεια και επιμένει ότι θα τα καταφέρει. Δυσκολεύεται να ζητήσει βοήθεια και θέλει να προχωρήσει με τη δουλειά του. Αυτή η επιθυμία του αξίζει σεβασμό, όπως αξίζει να ακουστεί και η πραγματική δυσκολία που αντιμετωπίζει.
Η επανεξέταση της περίπτωσής του από τις αρμόδιες πανεπιστημιακές υπηρεσίες, με βάση τις ιδιαίτερες συνθήκες της ζωής του, θα μπορούσε να ανοίξει έναν δρόμο. Μια προσωρινή λύση στέγασης, μέσα από τη συνεργασία του πανεπιστημίου και φορέων που μπορούν να συνδράμουν, θα του έδινε τον αναγκαίο χρόνο μέχρι να αποκτήσει εισόδημα και να σταθεί στα πόδια του.
Ο Ματίν έχει ήδη κερδίσει τη θέση του στο πανεπιστήμιο. Έχει διάθεση να σπουδάσει και να εργαστεί. Αυτό που χρειάζεται τώρα είναι ένας σταθερός χώρος όπου θα μπορεί να επιστρέφει, να διαβάζει και να σχεδιάζει το επόμενο βήμα του. Μια λύση στέγασης μπορεί να κάνει τη διαφορά ώστε η προσπάθειά του να συνεχιστεί.