× Στο Νησί
SOCIAL MEDIA

Η άγνωστη βυζαντινή Λέσβος

Ένας θυρεός που αποκαλύφθηκε κατά τη συνεχιζόμενη ανασκαφή στο κάστρο των Αγίων Θεοδώρων, στην αρχαία Άντισσα, φωτίζει τα χρόνια των Γατελούζων ηγεμόνων του νησιού

Γράφει ο ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΠΑΛΑΣΚΑΣ Δημοσίευση 28/8/2022

Η άγνωστη βυζαντινή Λέσβος
' χρόνος ανάγνωσης

Ένας θυρεός από τα χρόνια του 14ου αιώνα ήρθε στο φως στη διάρκεια της συνεχιζόμενης ανασκαφής στο Οβριόκαστρο, της δυτικής Λέσβου. Χώρο που γνωστός και σαν κάστρο των Αγίων Θεοδώρων ταυτίζεται με την αρχαία αιολική Άντισσα.

Ο θυρεός χρονολογεί τα συγκεκριμένα τμήματα του κάστρου στα χρόνια μεταξύ των δεκαετιών 1360 και 1380 μ.Χ αφού εικονίζει το θυρεό των Παλαιολόγων (με τα αρχικά του ονόματος των) αυτοκρατόρων του Βυζαντίου και αυτόν των Γατελούζων ηγεμόνων της Λέσβου (με τις γνωστές φολίδες). Πληροφορίες αναφέρονται και σε ένα σχέδιο («καρικατούρα» χαρακτηρίζεται) που εικονίζει το κάστρο των Αγίων Θεοδώρων. Ο θυρεός θεωρείται ότι βρισκόταν στην πύλη του κάστρου εκείνης της εποχής που θα αποκαλυφθεί από τις ανασκαφικές εργασίες που θα ακολουθήσουν. Το εύρημα καταχώθηκε προσωρινά προκειμένου να αποκαλυφθεί πλήρως κατά την ανασκαφή που θα  συνεχιστεί τον επόμενο Οκτώβριο – Νοέμβριο.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Οι Άγιοι Θεόδωροι ήταν το τρίτο σε δύναμη οχυρό πάνω στο νησί, μετά τα κάστρα της Μυτιλήνης και του Μολύβου. Με πανύψηλα τείχη που σε κάποια σημεία ξεπερνούν τα 18 μέτρα και τετράγωνους πύργους στα επιθαλάσσια του τμήματα. Όπως οι ειδικοί υποστηρίζουν η συνέχιση της ανασκαφής θα φέρει στο φως μια καστροπολιτεία αντίστοιχη με αυτήν του Μυστρά η οποία σε αυτήν της τουλάχιστον τη μορφή καταστράφηκε κατά την κατάληψη του κάστρου από τους Οθωμανούς. 

 

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Όπως είναι γνωστό από τις πηγές ο Φραγκίσκος Γατελούζος ο χαρακτηριζόμενος και ως ο πρώτος, γόνος ευγενούς οικογένειας Γενουατών θαλασσοπόρων παντρεύτηκε το 1357 τη Μαρία Παλαιολογίνα, αδελφή του Ιωάννη Ε Παλαιολόγου αυτοκράτορα του Βυζαντίου. Είχε προηγηθεί το 1355 η αναγόρευση του σε χωροδεσπότη (κληρονομικό ηγεμόνα) της Λέσβου ως αντίδωρο στη βοήθεια που παρείχε στον Ιωάννη Ε τον Παλαιολόγο να εκθρονίσει τον Ιωάννη ΣΤ΄ τον Κατακουζηνό, και να αναλάβει αυτοκράτορας αυτοκράτορας του Βυζαντίου. 

Ο Φραγκίσκος Γατελούζος ήταν έως τότε διάσημος μισθοφόρος κουρσάρος που διοικώντας μικρή μοίρα πολεμικών πλοίων επιχειρούσε στο Αιγαίο. Το 1354 καταπλέοντας στην Τένεδοτάχθηκε στην υπηρεσία του εκεί ευρισκόμενου έκπτωτου αυτοκράτορα Ιωάννη Ε΄ Παλαιολόγου, τον οποίο και βοήθησε να εισβάλει στην Κωνσταντινούπολη και να εκθρονίσει τον Ιωάννη ΣΤ΄ Κατακουζηνό. Δύο χρόνια μετά την τοποθέτηση του στη θέση του ηγεμόνα ο Παλαιολόγος συνδέθηκε ακόμα περισσότερο με το Γενουάτη ηγεμόνα της Λέσβου, παντρεύοντας τον με τη αδελφή του. Εγκαινιάζοντας μια περίοδο ηγεμονίας που διήρκεσε έναν αιώνα, ως το 1462 που η Λέσβος καταλήφθηκε από τους Οθωμανούς.

Ως άρχοντας και ηγεμόνας της Λέσβου θεωρείται ότι διοίκησε με πολιτική σύνεση ενώ προχώρησε σε σημαντικά έργα οχύρωσης (και όχι μόνο) ξαναχτίζοντας μεγάλα τμήματα στο φρούριο της Μυτιλήνης και του Μολύβου και ανακαινίζοντας το κάστρο των Αγίων Θεοδώρων. Όλα αυτά προκειμένου να αντιμετωπίσει τον επερχόμενο Οθωμανικό κίνδυνο. Σε αυτά τα πλαίσια ως ένας από τους σημαντικότερους συμβούλους του Βυζαντινού αυτοκράτορα, τον συνόδευσε στη Δύση το 1369 σε μια απόπειρα επανένωσης των Εκκλησιών. 

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Ο Φραγκίσκος σκοτώθηκε το 1384, από μεγάλο σεισμό στη Μυτιλήνη. Μαζί του σκοτώθηκε η σύζυγος του αλλά και τα δυο μεγάλα του παιδιά Ανδρόνικος και Δομήνικος. Επέζησε μόνο ο τρίτος του γιος Φραγκίσκος ο οποίος και τον διαδέχτηκε στην ηγεμονία της Λέσβου ως Φραγκίσκος ο Β.

 

 

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ
ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

Σύλληψεις με πλαστά ταξιδιωτικά έγγραφα

Στο αεροδρόμιο και στο λιμάνι της Μυτιλήνης
Σύλληψεις με πλαστά ταξιδιωτικά έγγραφα
ΧΩΡΙΑ

Στυψιανός Καρνάβαλος ή αλλιώς «Make ΣΤΥΨ’ great again»

Καυστική σάτιρα σε λεσβιακή διάλεκτο και πολύ κέφι στον καρνάβαλο της Στύψης
Στυψιανός Καρνάβαλος ή αλλιώς «Make ΣΤΥΨ’ great again»
ΧΩΡΙΑ

Οι Γιουρούκδις στους δρόμους της Αγίας Παρασκευής

Κάλεσμα για το μεγάλο καρναβάλι της Καθαράς Δευτέρας στις 12.00 με κορύφωση των εκδηλώσεων του Λαογραφικού Συλλόγου
Οι Γιουρούκδις στους δρόμους της Αγίας Παρασκευής
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Τρελό Μυτιληνιό καρναβάλι, με παπαλίνες, κάκνες, κήπους, ψυχιατρείο και ΟΠΕΚΕμπε

Ξεφάντωσαν οι Μυτιληνιοί στην φετινή καρναβαλική παρέλαση. Το πάρτι έκλεισε με τη μεγάλη συναυλία των του συγκροτήματος «48 ώρες» που ξεσήκωσε μικρούς και μεγάλους. Δείτε ποιοι βραβεύτηκαν
Τρελό Μυτιληνιό καρναβάλι, με παπαλίνες, κάκνες, κήπους, ψυχιατρείο και ΟΠΕΚΕμπε
ΔΡΑΣΕΙΣ

Κοσμοσυρροή στο Καρναβάλι Μεσοτόπου

Οι ξακουστοί Κουδουνάτοι έδωσαν και πάλι τον παραδοσιακό ρυθμό
Κοσμοσυρροή στο Καρναβάλι Μεσοτόπου
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Έκρηξη κεφιού και χορού στο καρναβάλι της Μυτιλήνης

Mεγάλη παρέλαση 40 πληρωμάτων και 1.200 καρναβαλιστών
Έκρηξη κεφιού και χορού στο καρναβάλι της Μυτιλήνης
ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Σε καρναβαλικούς ρυθμούς το λιμάνι, λίγο πριν την παρέλαση

Έτοιμα τα 40 πληρώματα που θα συμμετέχουν στην παρέλαση του καρναβαλιού της Μυτιλήνης
Σε καρναβαλικούς ρυθμούς το λιμάνι, λίγο πριν την παρέλαση
ΧΩΡΙΑ

Χτύπησε με πιρούνι τον πατέρα του και έβαλε φωτιά στο σπίτι του

Ένας άνδρας 41 ετών από τη Μόρια μετά την κατανάλωση αλκοόλ. Ο δράστης αναζητείται για ενδοοικογενειακή βία και εμπρησμό
Χτύπησε με πιρούνι τον πατέρα του και έβαλε φωτιά στο σπίτι του
ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

Στα ιαματικά του Ιπποκράτη ο Αδωνις Γεωργιάδης

Στο πλαίσιο της τριήμερης παραμονής του στη Λέσβο ο Υπουργός Υγείας με την σύζυγο και τον γιο τους επισκέφθηκαν τις εγκαταστάσεις του Πολιχνίτου που διαχειρίζεται η εταιρεία του Θεόδωρου Κούσκου
Στα ιαματικά του Ιπποκράτη ο Αδωνις Γεωργιάδης
ΧΩΡΙΑ

Αποκριάτικο ξεφάντωμα σε όλη τη Λέσβο την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς

Μυτιλήνη, Αγιάσος, Μεσότοπος, Καλλονή, Άντισσα, Στύψη, Πολιχνίτο. Παντού στήνονται γλέντια με σάτιρα, άρματα και μασκαράδες. Δείτε όλο το πρόγραμμα
Αποκριάτικο ξεφάντωμα σε όλη τη Λέσβο την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς
ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ

Μεγάλα προβλήματα στο οδικό δίκτυο της Λήμνου

Ο Δήμος Λήμνου απευθύνει έκκληση να περιοριστούν οι μετακινήσεις στο αγροτικό οδικό δίκτυο στις απολύτως αναγκαίες. Δείτε εδώ ποια είναι τα επικίνδυνα σημεία που απαιτείται αυξημένη προσοχή από τους οδηγούς
Μεγάλα προβλήματα στο οδικό δίκτυο της Λήμνου
ΒΙΒΛΙΟ

Η «Ιθάκη» έρχεται στη Μυτιλήνη

Ο Αλέξης Τσίπρας συνεχίζει τον κύκλο παρεμβάσεων με τις παρουσιάσεις του βιβλίου του
Η «Ιθάκη» έρχεται στη Μυτιλήνη